Bicchieri da grappa

De vorm doet echt werk. In het brede onderste deel verdampt de grappa en verzamelt de geur zich, in de nauwe hals wordt die geur samengeperst tot een smalle stroom, en de licht uitlopende rand leidt de vloeistof naar de punt van je tong in plaats van naar achteren in je keel. Zonder die insnoering krijg je vooral alcoholdamp binnen en proef je de druif niet.

Op inhoud kies je tussen ongeveer 6 en 15 centiliter. Een serveerportie is twee tot vier centiliter, dus zelfs het kleinste glas van 6,4 cl is ruim voldoende. De grotere maten van 11 tot 15 cl zijn bedoeld voor jonge, aromatische grappa waar je meer ruimte voor damp wilt. Voor vatgerijpte grappa, die zachter en houtiger is, werkt een iets bredere kelk beter. Een dunne rand telt hier zwaarder dan bij welk ander glas ook, omdat je met kleine slokjes drinkt en het glas dus voortdurend aan je lip zit.

Jonge, ongerijpte grappa serveer je gekoeld, rond de negen graden, want kou dempt de scherpte en houdt de bloemige tonen overeind. Vatgerijpte grappa juist op kamertemperatuur of iets daaronder, ergens rond de zestien graden, omdat vanille en hout anders dicht blijven. Koel het glas zelf niet mee, want een ijskoude wand slaat vol condens en dat verdunt.

Schenk hooguit een derde van het glas vol en laat hem een minuut staan voordat je ruikt. Grappa hoort na het eten, meestal na de koffie, en in Italië giet men het restje soms in het lege espressokopje. Dat heet een resentin. Wil je grappa niet puur maar verwerkt, dan werkt hij goed in een sgroppino, waar hij met citroensorbet en prosecco wordt opgeklopt tot een schuimige afsluiter.

Vrijwel alle grappaglazen zijn van kristalglas zonder lood, omdat helderheid hier meetelt: je wilt kunnen zien of een grappa waterhelder is of strogeel van het vat. Schott Zwiesel gebruikt daarvoor een samenstelling met titanium die de rand aanzienlijk harder maakt, en Zwiesel Glas werkt met een vergelijkbaar procedé onder een eigen naam. Beide merken zijn vaatwasserbestendig, ook al zijn de stelen dun.

Zet de glazen wel los in de korf en laat de kelken elkaar niet raken. Hoge alcohol laat weinig aanslag achter, dus een kort programma op lage temperatuur volstaat. Poets na met een pluisvrije doek en berg ze rechtop op, want een tulpglas dat op zijn rand staat, schilfert daar het eerst.

Zoek je een glas voor zoete likeuren in plaats van gedistilleerd, dan staan die bij de likeurglazen, en voor ijskoude limoncello uit de vriezer bij de limoncello glazen. Wil je een bolvormig glas voor cognac of oude brandy, kijk dan bij de cognacglazen. Voor jenever, wodka en shots zonder tulpvorm zijn de borrelglazen de logische plek. En wil je grappa niet puur maar in een cocktail, dan staat de opbouw bij de sgroppino en vind je een verwante Italiaanse aperitief bij de limoncello spritz.